1 Korinthe 15: Het hooglied op de opstanding van Jezus
Deel 2: Een overrompelend bericht….
1, Broeders (denk de zusters erbij, in het Grieks staat er “broeders”), ik breng jullie in herinnering de goede boodschap[1] die ik jullie heb gebracht en die jullie in je hebben opgenomen en die het fundament onder jullie leven is geworden[2]
dat Christus gestorven is voor onze zonden – overeenkomstig de schriften –
Als predikant heb ik jarenlang vertrouwelijke gesprekken over echt álle facetten van het leven mogen voeren met mensen. Bijzonder, dat je vertrouwen krijgt! Eén van die facetten was “heel ingrijpende Godservaringen”. Dat vond ik indrukwekkend, iedere keer weer. Alsof je op een soort van heilige grond kwam te staan. Mensen vertelden over bijzondere ontmoetingen met God in hun leven op vaak cruciale, belangrijke momenten. Het waren telkens verhalen die diepe indruk op hen maakten, waar ze God vlakbij ervoeren en wat hun leven diepgaand en langdurig beïnvloedde. Zomaar een paar voorbeelden (ik zou hier bladzijden over kunnen schrijven, indrukwekkend!): een jonge man die diep in en aan de shit zit loopt over de hei en ziet een regenboog. Hij herinnert zich het verhaal van Noach die ook bijna ten onder aan het gaan was. De regenboog komt bij hem binnen als de stem van God: Ik laat jou niet vallen. Het is het begin van de ommekeer. Door nog een diep dal – therapie enz. – herstelt hij. Hij ervaart daar God in. Een man heeft een Bijna-Dood-Ervaring (BDE) en ontmoet Jezus aan de hemelpoort die hem de opdracht geeft om terug te gaan om hierover te vertellen (heel veel van dit soort verhalen gehoord!). Bij een sterfbed voelt iemand fysiek de hand van een engel. Het geeft rust. Tijdens een gebed hoort iemand God spreken en dat geeft rust én richting voor hoe ze verder moet gaan. Tijdens een dienst in de Kamp gaat in december een vlinder zitten op het hoofd van iemand, die alles met vlinders heeft. Al die ervaringen zijn voor die mensen 100% Godservaringen. Het gebeurt je hooguit een paar keer in je leven (maakte het zelf ook mee). Je vergeet het nooit meer!
Tegelijk zijn ook de meesten van deze mensen wat terughoudend in het vertellen over wat hun is overkomen. Zo voelt het, overkomen. Je plant het niet, je verwacht het niet, het kómt, het gebeurt, zomaar, als cadeau van boven. Die terughoudendheid heeft te maken met een soort van angst. Het is zó ingrijpend én intiem, wat zullen anderen ervan zeggen? Iets wat voor jou kostbaar en kwetsbaar is – als een vlinder – kan door de reactie van een ander bezoedeld, platgeslagen worden. Zullen ze je bovendien geloven? Hoe snel gaan mensen – ik ook – niet in de rationaliteit zitten: vast toeval…., is vast logische verklaring voor. Over die jongen op de hei met de regenboog: ja…, als het regent én de zon schijnt…., wie zegt dat het God was? Kan ook dom toeval zijn….
Er bestaat onzichtbare gammastraling. Die kun je met het blote oog niet zien. Wel kun je het waarnemen met een Geigerteller. Je kunt ze bij Bol.com bestellen. Er bestaat geen “Godervaringmeter” die “uitslaat” als God er is, zodat het voor anderen inzichtelijk is. Zie je wel, de Godmeter slaat uit.., Hij is het echt!
De mensen rond Jezus zijn overrompeld. Het stukje uit de eerste brief van de mensen aan Korinthe – vers 3-5 – is heeeeeel oud. De brief zelf is zo geschreven rond 55. Jezus zelf sterft rond het jaar 30.[5] Alle theologen zijn het erover eens, dat die woorden uit vers 3 tot en met 5 teruggaan op een soort jubelende formule uit de heel jonge kerk. Dít hebben ze elkaar verteld. De vrouwen uit de evangelieverhalen zijn de eersten die Hem zien. Zij gaan het vertellen aan de leerlingen en de anderen[6]. Het moet hen totaal verrast hebben, beangstigd wellicht ook. Er was al grote reden voor bang zijn. De houding van de Joodse religieuze leiders naar de Jezus-beweging is ronduit vijandig. De Romeinen zijn beducht voor opstand en willen die snel de kop indrukken. Ze hebben iets vreselijk traumatisch meegemaakt – hun geliefde leider in wie ze de Gezondene van God zagen – is gefolterd en vermoord. Aan een kruis worden gehangen is voor een Jood een signaal van dat je door God zélf vervloekt bent – hoezo dus, gezondene van God!!!!???? – [7]
En dan wordt deze dus opgewekt uit de dood en verschijnt Hij aan Petrus. Die zal dat met gemengde gevoelens hebben ondergaan. Totaal blij, totaal verrast, maar ook “betrapt”, want Petrus had Jezus op het moment suprême laten vallen als een baksteen, tot 3x toe. Maar Petrus ervaart dus een liefdevolle houding van Jezus – vergeving van zonden…. – Met hem nog heel veel anderen, met naam genoemd. Voor al die mensen was het veiliger en waarschijnlijker geweest dat ze naar hun provincie, het Noorden, Galilea zouden zijn gegaan en daar in de anonimiteit onder zijn gedoken. Veiligheid eerst en dan je wonden en je teleurstellingen likken en verwerken.
Niet dus! Ze houden deze zéér intense Godservaring – Jezus lééft! Hij verschijnt[8] – niet voor zichzelf en trekken met verbazing, vertrouwen en diep geloof én liefde de wereld in om dít te gaan vertellen. Met gevaar voor eigen leven, overigens.[9] Maar dat nemen ze op de koop toe omdat ze diep vertrouwen dat het met de dood het dus niet is afgelopen.
Dat is een kardinale scheur in de macht van de dood. Een ban doorbroken, dood en donker winnen het altijd. Nou…, niet dus.
Als zij niet zó geraakt waren door de leven de Heer en niet op weg zouden zijn gegaan, zou het verhaal over de levende Heer niet tot bij ons zijn terechtgekomen.
“In je opnemen”, zo noemt Paulus het. Ergens is dat iets wat “moet gebeuren” wil het verhaal werken. Je kunt het hóren, maar dat is nog wat anders dan “het komt binnen”. De enige manier waarop dat kan is dat én mensen (wij dus nu!) het doorvertellen en de levende Heer zelf ergens bij mensen “binnenkomt”. Het gebeurt nog steeds. Zie die bijzondere ervaringen van het begin van dit stuk….
[1] (eu-aggelion, evangelie staat er in het Grieks: het betekent “goed bericht”)
[2] Letterlijk: waar jullie op staan
[3] Voltooid (dus achter de rug) tegenwoordige tijd (iets dat achter ons ligt én in het heden volop van kracht is)
[4] In het Grieks heb je het werkwoord “horao”, zien. Dit is een soort passieve vorm: is gezien door…., is verschenen aan…..
[5] We weten niet precies in welk jaar. Pilatus is gouverneur van 26-36 na Christus.
[6] Het is opvallend dat de vrouwen hier niet worden genoemd. Kom ik in een volgend deel op terug.
[7] Deut 21:23
[8] Er staat een werkwoordsvorm van het woord “zien”: wordt gezien, verschijnt….. Met eigen ogen zien ze Hem, met eigen oren horen ze Hem én raken ze Hem aan” En Hij verdwijnt ook weer….
[9] Jakobus, de broer van Petrus zal al snel om het leven komen vanwege zijn geloof, Petrus later ook.